Doktorlar Ne Biliyor 43

 Halka şeklinde gezegenlerin olması fiziksel olarak mümkündür.  İki kayalık gezegen çarpıştığında, bir halka enkazı bulutu oluşturabilirler.

Neuralink şirketi, son derece ince, esnek elektrotlar kullanarak beyni hem uyarabilen hem de aktivitesini kaydedebilen beyin-bilgisayar arayüzleri oluşturuyor.  Gelecekte bu, akıllı telefonları ve bilgisayarları saf düşünce gücüyle kontrol etmeyi mümkün kılacak.

Bir kimya öğretmeni, gıda ve diğer ürünlerdeki "kimyasal içermez" yazan ürünlerin yalan etiketlerinden ve kimyayı halka “öcüymüş “ gibi gösterilmesinden o kadar rahatsız oldu ki, doğal, işlenmemiş bir muzun kimyasal bileşenlerini listeledi: 

SU (% 75),  ŞEKER (% 12) (GLUKOZ (% 48), FRUKTOZ (% 40), SUCROSE (% 2), MALTOSE (<% 1)), NİŞASTA (% 5), FİBER E340 (% 3), AMİNO ASİTLER (<  % 1) (GLUTAMİK ASİT (% 19), ASPARAGİK ASİT (% 16), HİSTİDİN (% 11), LEUCINE (% 7), LİSİN (% 5), FENİLALANİN (% 4), ARJİNİN (% 4), VALİN (% 4)  ), ALANİN (% 4), SERİN (% 4), GLİSİN (% 3), TREONİN (% 3), İZO-LEUCINE (% 3), PROLİN (% 3), TPTOPAN (% 1), KİSTİN (% 1)  ), TİROSİN (% 1), METİONİN (% 1)), YAĞ ASİTLERİ (% 1) (PALMİTİK ASİT (% 30), OMEGA-6 YAĞ ASİTİ: LINOLİK ASİT (% 14), OMEGA-3 YAĞ ASİT: LINOLİK ASİT (8  %), OLEDİK ASİT (% 7), PALMİTOLİK ASİT (% 3), STEARİK ASİT (% 2), LAURİK ASİT (% 1), MİRİSTİK ASİT (% 1), KAPRİK ASİT (<% 1)), KÜL (<% 1),  FİTOSTEROLLER, E515, OKSALİK ASİT, E300, E306 (TOKOFEROL), FİLOKİNON, TİAMİN, F  ARB MADDELERİ (SARI-TURUNCU 101 (RİBOFLAVİN), SARI-KAHVERENGİ 160A), LEZZETLER (3-METİL-BÜTİL ASETAT, 2-METİLBÜTİL ASETAT, 2-METİLBÜTİL ASETAT, 2-METİLPROPAN-1-OLİL, 2-METİLPROPAN-2-HİTİLPROPAN-2-HİTİKS-3-HİDROKSİ  ETİL BÜTANOAT, PENTİL ASETAT), 1510, DOĞAL YETİŞTİRİCİ (ETEN GAZ).

Cildimizin dış hücre tabakası suyun geçmesine izin vermez, bu yüzden insanlar pratik olarak su geçirmezdir.  Öte yandan kurbağalar suyu derilerinden emerler ve bu nedenle içmeleri bile gerekmez.

Taze biçilmiş çimin hoş kokusu aslında çimlerin yardım çağrısıdır. Çim dokusu hasar gördüğünde, yırtıcıları uzak tutan ve avcılarla savaşması gereken böcekleri çeken cis-3-heksenol kokusu oluşturur.

İnsanlar Eucarya alanına, hayvanlar alemine, kordalılar kabilesine, omurgalılar alt kabilesine, memeliler sınıfına, usta hayvanlar sınıfına, hominid ailesine, Homo cinsine ve Sapiens türüne aittir.

Çeviri: İnanç Kaya 

Kaynak: Doktorwissenschaft

Doktorlar Ne Biliyor 42

 Beyrut'taki patlama yaklaşık 1.100 ton TNT eşdeğeri enerjiye sahipti.  Patlamanın enerjisi, Hiroşima'daki atom bombasının enerjisinin yaklaşık 1 / 10'u kadardı.  Ek olarak, patlama 3.5 şiddetindeki hafif bir depremle karşılaştırılabilir düzeydeydi. Beyrut'taki patlamadan sonra, kırmızı-kahverengi duman dalgaları Lübnan dağlarına yayıldı.  Deneyimli kimyagerler, bunların nitröz gazlar, NO ve NO, (nitratlarla reaksiyonların bir özelliği olan zehirli gazlar) olduğunu çabucak görebildiler.

Tavuklar kendilerine ek diş olarak taş yerler.  Taşlar midelerindeki kaba yiyecekleri öğütür.

Domatesler kendilerini güneş ışınlarından da korurlar.  Bunu yapmak için kendi güneş koruyucularını kullanırlar: B-karotin uzun dalgalı UV ışığını emer ve böylece domates hücrelerinin içini hasardan korur.

Orijinal Einstein belgelerinin bir koleksiyonu Princeton Üniversitesi'nin einsteinpapers.press.princeton.edu/ web sitesinde bulunur.  Burada Einstein'dan yaklaşık 30.000 belgeyi ücretsiz indirebilir ve okuyabilirsiniz.

At nalı yengeçlerinin, ilaç endüstrisi adına çok değerli mavi kanları vardır.  Bakteriyel toksinlerle temas ettiğinde jel halinde pıhtılaşma özelliğine sahiptir.  Böylece mavi kanla zehirler tespit edilebilir.

Sivrisinek kovucu sprey ilk olarak 1946'da ABD Ordusu tarafından geliştirildi ve Vietnam Savaşı sırasında askerlerin kendilerini böceklerden koruyabilmesi için kullanıldı.  Aktif bileşeni dietiltoluamid (DEET) de 1965'ten itibaren ticari olarak temin edilebilir hale geldi. Bugün hâlâ bir böcek kovucu olarak Sivrisinek önleyici sprey ilk olarak 1946'da ABD Ordusu tarafından geliştirildi ve Vietnam Savaşı sırasında askerler kendilerini böceklerden koruyabilmek için kullanıldı.  Aktif bileşen dietiltoluamid (DEET) de 1965'ten itibaren ticari olarak temin edilebilir ve bugün hala bu böcek kovucu olarak kullanılmaktadır. 

En eski Amerikan tüketici yasalarından biri "Buzdolabı Güvenliği Yasası" dır. Yasa, üreticilerin buzdolaplarının da içeriden açılabilmesini zorunlu kılar. Daha önce, oynamak için buzdolabına kilitlenen çocuklar öldü ve boğuldu. Bu nedenle bugün bütün buzdolapları kapı kolu yerine manyetik kapanma kullanır.

Hayvanlar aleminde de sosyal mesafe var.  Bal arısı işçileri parazitik bir mantarla enfekte olduğunda, kolonilerine dönme olasılıkları düşer. Bu davranış, türlerinin hayatta kalmasını sağlar.

Dünyada kaç tane madde vardır?Yaklaşık 150 milyon kimyasal bileşiğin farkındayız.  Yaklaşık 350.000 tanesi endüstriyel satışa yöneliktir.

Mars'ta gün batımı mavidir.  Çünkü ; Mavi ışık, akşamları yoğun toz nedeniyle Mars atmosferine diğer dalga boylarına göre daha verimli bir şekilde nüfuz ediyor.

Çeviri: İnanç Kaya 

Kaynak: Doktorwissenschaft

Doktorlar Ne Biliyor 41

 Birinci Dünya Savaşı'ndan önce, Alman İmparatorluğu'nda taşlaşmış kuş pisliklerinden patlayıcılar ve mühimmat üretiliyordu.  Ada eyaleti Nauru, adanın kireci ile reaksiyona girerek kalsiyum fosfat oluşturan metrelerce yüksekliğinde bir dışkı tabakasıyla kaplıydı.  Bu da patlayıcıları üretmek için kullanılıyordu.

İngiliz Richard Garriott her zaman babası gibi bir astronot olmak istiyordu, ancak zayıf görme yeteneği nedeniyle astronotluğa uygunluk onayı alamadı.  Bir bilgisayar oyunu şirketi kurdu. Zengin olduktan sonra, 2008'de uzay turisti olarak bir bilet satın aldı ve sonuçta ISS (Uluslararası Uzay İstasyonu)’na yine de uçtu.

Araştırmacılar, böceklerin ve sineklerin sırtlarında taşıyabilecekleri küçük bir kamera tasarladılar.  Kamera sadece 248 mg ağırlığındadır. ilk testleri yapıldı ve başarıyla çalıştı. İleride bu kamera böcek araştırmaları için kullanılacaktır.

Kimyager Gilbert Newton Lewis, Nobel Ödülü adaylığı en çok olan kişidir.  41 kez prestijli ödüle aday gösterildi, ancak çok sayıda önemli keşfe rağmen, her seferinde eli boş döndü.

Tatile gittiğinizde can sıkıntısından taşları üst üste istifliyorsunuz ya, bunu bir daha yapmayın. Çünkü ; Tatildeyken taşları istiflemek, hassas ekosistemler üzerinde önemli bir olumsuz etkiye sahip olabilir.  Taşlar, bazı türler için inzivaya çekilme, yiyecek arama veya üreme için gereklidir.  Etkilerinin, bir türün tamamen tüm oluşumunu tek bir yerde etkileyebilecek kadar büyük olduğu kanıtlandı.

Her viski mahsulü, 1940'larda atom bombası testleriyle giderek artan bir şekilde atmosfere salınan belirli bir radyoaktif karbon izotopu olan 14C konsantrasyonuna sahiptir.  Viskide ki 14C konsantrasyonunu ölçerek viskinin kaç yaşında olduğunu belirlemek ve böylece sahte bir viski olup olmadığını belirlemek mümkündür.

Dünyada İsveç maden ocağı Ytterby'den daha fazla kimyasal elementin keşfedildiği başka bir yer yok.  Burada gadolinyum, holmiyum, tulium, itriyum, iterbiyum, terbiyum ve erbiyum elementleri keşfedildi.

Bugüne kadar yapılmış dünyanın en küçük motoru 16 atomdan oluşuyor.  60 Etin molekülünden oluşan motor, ısı veya elektrikle hareket ettirilebilir.  Oda sıcaklığında bile saniyede birkaç milyon kez dönüyor.

ABD'den koyu tenli bir öğrenci, tıp ders kitaplarında yer alan cilt hastalıklarının teşhisinin çoğunlukla sadece açık ten rengine sahip kişilere işaret ettiğini fark etti.  20 yaşındaki genç, şu anda koyu tenli kişilerde cilt hastalıklarının belirtileri hakkında bir kitap yazıyor.

Potasyum permanganat bir hayatta kalma kitinde asla eksik olmamalıdır.  Antifriz ile birlikte yangın başlatıcı olarak, dezenfektan olarak ve hatta karı boyayarak acil durum işareti olarak kullanılabilir.

Çeviri: İnanç Kaya 

Kaynak: Doktorwissenschaft

Doktorlar Ne Biliyor 40

 1969'da Roger Penrose, gelişmiş bir medeniyetin bir kara delikten nasıl enerji çıkaracağını ve onu kendisi için nasıl kullanabileceğini anlattı. Astronomi’de "Penrose Süreci" olarak bilinen şey işte budur.

Araştırmacılar, ek donanım olmadan sadece bir akıllı telefon kamerası kullanarak, kanın hemoglobin içeriğini belirlemenin mümkün olduğu bir yöntem geliştirdiler.

Tuvalet kapağı açıkken sifonu çektiğinizde, mikroplar havada bir metre  mesafeye kadar sıçrar. Bu sıçrama esnasında da yaklaşık bir dakika havada asılı kalır. Sizden hemen sonra tuvalete giren kişi bu mikropları soluyacaktır.

Kişi aslında gerçekten"kırık kalp" ile hastalanabilir. “Kırık kalp” sendromu, yüksek duygusal stres tarafından tetiklenen kalp kasındaki ani bir işlev bozukluğudur.

Olimpiyat altın madalyası % 92,5’i  gümüş ve sadece yaklaşık % 1’i altından oluşmaktadır.

Hayvanlar bizim hayal bile edemeyeceğimiz renkleri görebilirler.  İnsanlar gibi sadece 3 renk reseptörü (kırmızı, yeşil, mavi) yerine, bazı hayvanlarda 16'ya kadar renk reseptörü bulunur.

Paderborn'dan 20 yaşındaki bir kimya öğrencisi 2018'de bodrum katındaki dairesinde patlayıcılar yaptı.  Madde o kadar patlayıcıydı ki, patlayıcı uzmanları maddenin uzun mesafeler boyunca taşındığında kendi kendine patlayacağından korktukları için onu evde havaya uçurdular.

Orta Çağ'daki kadınlarda genişlemiş göz bebekleri ideal bir güzellik olarak kabul edildiğinden, birçok kadın nörotoksin atropini gözlerine damlattırdı. Atropin, gözbebeği etrafındaki kaslarda geçici bir felç tetikleyerek "ateşli bir görünüm" yaratırdı.

"Neowise" kuyruklu yıldızı etkileyici kuyruğu ile sadece 27 Mart 2020'de keşfedildi ve yaklaşık 5.000 - 7.000 yıl boyunca tekrar bu kadar yakın ve net bir şekilde dünyanın yakınından geçmeyecek.

İçecek kutuları tamamen metal bir izlenim verse bile, iç kısım plastikten yapılmıştır.

Çeviri: İnanç Kaya

Kaynak: Doktorwissenschaft